Οι 60 ημέρες…
- Λεπτομέρειες
- Κατηγορία: ΑΝΑΛΥΣΕΙΣ - ΕΡΕΥΝΕΣ
- Δημοσιεύτηκε στις Κυριακή, 18 Οκτωβρίου 2026 10:00
Οι ναύλοι στα δεξαμενόπλοια παραμένουν σε ιστορικά υψηλά επίπεδα και δεν παρουσιάζουν σημαντική αποκλιμάκωση επειδή ο «σκιώδης στόλος» (shadow fleet) λειτουργεί ως μια παράλληλη, κλειστή αγορά που αφαιρεί τεράστια μεταφορική ικανότητα από τη συμβατική ναυλαγορά.
Παρά τις πρόσφατες προσπάθειες της αμερικανικής κυβέρνησης να εξετάσει τη χαλάρωση των κυρώσεων για να μειωθεί το κόστος μεταφοράς, οι αναλυτές της Kpler και της Energy Aspects επισημαίνουν ότι η κατάσταση δεν πρόκειται να αλλάξει εύκολα.
Η ειδική άδεια από το OFAC που δόθηκε από την κυβέρνηση των ΗΠΑ, μετά από παρέμβαση του Ντ. Τράμπ, η οποία και «άνοιξε παράθυρο 60 ημερών» για διακίνηση Ρωσικού πετρελαίου επανέφερε στο προσκήνιο τις συζητήσεις περί του σκιώδους στόλου, το ρόλο του σε αυτή τη χρονική περίοδος αλλά ακόμη και τις πλέον «εξτρίμ» αναλύσεις περί «ουδέν μονιμότερου του προσωρινού».
Ως γνωστόν ο σκιώδης στόλος απορροφά περίπου το 23% των μεγαλύτερων δεξαμενόπλοιων (όπως τα VLCC και Suezmax). Αυτά τα πλοία μεταφέρουν αποκλειστικά πετρέλαιο από χώρες υπό κυρώσεις (Ρωσία, Ιράν, Βενεζουέλα) και δεν συμμετέχουν στην ελεύθερη/νόμιμη αγορά. Αυτό μειώνει δραματικά τον αριθμό των διαθέσιμων πλοίων για το υπόλοιπο παγκόσμιο εμπόριο, προκαλώντας τεχνητή έλλειψη χωρητικότητας και ωθώντας τους συμβατικούς ναύλους στα ύψη.
Η φράση «Οι 60 ημέρες που συντάραξαν τον κόσμο» χρησιμοποιήθηκε από τα διεθνή μμε ως τίτλος-παραλλαγή για να περιγράψει το πρώτο δίμηνο της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία, η οποία ξεκίνησε στις 24 Φεβρουαρίου 2022. Στο «νέο» ορόσημο των 60 πρώτων ημερών πολλά θα μπορούσαν να συμβούν. Ωστόσο ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας Μάρκο Ρούμπιο μετρίασε χθες το βράδυ τη σημασία της απόφασης του Ντόναλντ Τραμπ για αναστολή της εφαρμογής νέων κυρώσεων σε βάρος της Ρωσίας, δηλώνοντας ότι πρόκειται για παύση 60 ημερών προκειμένου να «αναλυθούν» οι οικονομικές επιπτώσεις τους.
Αυτή η αναστολή της εφαρμογής μέτρων που προβλέπονται σε πρόσφατο νόμο που υιοθετήθηκε από το Κογκρέσο με στόχο κυρίως τον ρωσικό ενεργειακό τομέα επικρίθηκε έντονα από την Ουκρανία, κλιμακώνοντας την ένταση που έχει συσσωρευθεί μεταξύ Κιέβου και Ουάσιγκτον εδώ και μία εβδομάδα.
«Ο πρόεδρος θέλει να χρησιμοποιήσει αυτή την περίοδο των 60 ημερών για να αναλύσει, κατά κάποιον τρόπο, τις επιπτώσεις από τις κυρώσεις και τους δασμούς για την παγκόσμια οικονομία, αλλά και για την αμερικανική οικονομία», δήλωσε ο Ρούμπιο πριν αναχωρήσει για επίσκεψη στο Ουζμπεκιστάν και την Ινδία.
Ο ίδιος τόνισε επίσης τις επιπτώσεις στις τιμές της ενέργειας από τις πρόσφατες συγκρούσεις, συμπεριλαμβανομένου του πολέμου των ΗΠΑ κατά του Ιράν και των επιθέσεων των φιλοϊρανών ανταρτών Χούθι της Υεμένης εναντίον της Σαουδικής Αραβίας.
Οι ενδιάμεσες εκλογές, οι Χούθι, το Ορμούζ και τα εμπόδια
Όπως και να έχουν τα πράγματα το «σκηνικό» που έχει διαμορφωθεί, μέχρι ώρας, σχετίζεται με τις κινήσεις των ΗΠΑ ενόψει αλλά και μετά τις ενδιάμεσες εκλογές που αφορούν στο Ιράν και τα Στενά του Ορμούζ, αλλά και τους Χούθι και τις διαθέσεις τους να υποστηρίξουν ενεργότερα το Ιράν.
Η κυβέρνηση των ΗΠΑ ανακοίνωσε ένα σχέδιο που θα επιτρέπει σε ορισμένα πλοία του σκιώδους στόλου να μεταφέρουν νόμιμο πετρέλαιο, δηλαδή πετρέλαιο που δεν υπόκειται σε κυρώσεις, υπό την προϋπόθεση ότι θα λάβουν ειδική άδεια από το Γραφείο Ελέγχου Ξένων Περιουσιακών Στοιχείων (OFAC). Ωστόσο, σύμφωνα με αναλυτές, η συγκεκριμένη πρωτοβουλία δεν αναμένεται να οδηγήσει σε μείωση των ναύλων των δεξαμενόπλοιων, κυρίως για δύο λόγους. Πρώτον, η γραφειοκρατική διαδικασία που απαιτείται για την αλλαγή ιδιοκτησίας των πλοίων και την έκδοση των απαραίτητων αδειών από το αμερικανικό Υπουργείο Οικονομικών μπορεί να διαρκέσει από αρκετούς μήνες έως και χρόνια, περιορίζοντας τη δυνατότητα άμεσης επανένταξής τους στη νόμιμη αγορά. Δεύτερον, σημαντικό εμπόδιο αποτελεί η έλλειψη επαρκούς ασφάλισης και πιστοποίησης, καθώς πολλά πλοία του σκιώδους στόλου είναι παλαιά, συχνά άνω των 15 έως 20 ετών, και ενδέχεται να παρουσιάζουν προβλήματα συντήρησης. Επιπλέον, αρκετά δεν διαθέτουν τα απαιτούμενα διεθνή πιστοποιητικά ασφαλείας και δεν καλύπτονται από ασφαλιστικούς οργανισμούς του International Group of P&I Clubs, το οποίο ασφαλίζει μεγάλο μέρος του παγκόσμιου εμπορικού στόλου. Συνεπώς, ακόμη και αν οι ΗΠΑ χαλαρώσουν ή άρουν τις κυρώσεις που τα αφορούν, οι ευρωπαϊκοί και βρετανικοί κανονισμοί, καθώς και οι απαιτήσεις των ασφαλιστικών οργανισμών, εξακολουθούν να αποτελούν σημαντικά εμπόδια για την ασφαλιστική τους κάλυψη και την επιστροφή τους στη συμβατική ναυτιλιακή αγορά. Κατά συνέπεια, η ενδεχόμενη αξιοποίησή τους δεν αναμένεται να αυξήσει άμεσα τη διαθέσιμη προσφορά δεξαμενόπλοιων σε βαθμό που να ασκήσει ουσιαστική καθοδική πίεση στους ναύλους.
Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.
